Θεραπεία μέσω τέχνης (Art therapy): Ζωγραφική

Η τέχνη έχει αποδειχθεί ότι είναι ένα ιδιαίτερα ευεργετικό εργαλείο παρέμβασης για τα παιδιά με αυτισμό, επιτρέποντας στα άτομα αυτά να εκφράζουν ελεύθερα τις σκέψεις και τα συναισθήματά τους.Είτε το παιδί σας ενδιαφέρεται για τη μουσική, το θέατρο, τις εικαστικές τέχνες ή το χορό, η θεραπεία τέχνης στον αυτισμό είναι ιδανικός τρόπος για τα παιδιά να επικοινωνούν και να εκφράζονται μη λεκτικά.

Η ζωγραφική προσφέρει μια καλή ευκαιρία να ανακαλύψουμε τον εσωτερικό κόσμο των ατόμων που ανήκουν στο φάσμα, τα συναισθήματα και τις σκέψεις τους όπως αυτά αποτυπώνονται στο χαρτί. Επίσης, μπορούμε να ανακαλύψουμε στοιχεία αναφορικά με την προσωπικότητά τους, αλλά και να κατανοήσουμε τις γνωστικές τους δεξιότητες. Τα άτομα στο φάσμα του αυτισμού χρησιμοποιούν τη δημιουργική τους πλευρά για να αποφασίσουν τις χρωματικές επιλογές, να χρησιμοποιήσουν διαφορετικά υλικά στη δική τους εικαστική μορφή. Η χρήση της ζωγραφικής ως εργαλείο στο πλαίσιο της θεραπείας τέχνης επιτρέπει τη βαθιά ενδοσκόπηση, την αυτογνωσία και την ανάπτυξη στρατηγικών αντιμετώπισης.

Οι δημιουργικές θεραπείες τέχνης χρησιμοποιούνται στην ψυχοθεραπεία για την ενίσχυση της ψυχικής, συναισθηματικής και σωματικής ευεξίας των ατόμων όλων των ηλικιακών ομάδων, ιδίως των παιδιών. Μέσω της τέχνης της δημιουργικότητας, οι θεραπευτές μπορούν να βοηθήσουν στην ενίσχυση της φαντασίας ενός παιδιού, στη βελτίωση των δεξιοτήτων και στην ανάπτυξη της ικανότητάς του να επικοινωνεί. Ταυτοχρόνως παρέχεται:

ενισχυμένη επικοινωνία μέσω της δημιουργικής έκφρασης,
μεγαλύτερη αφηρημένη σκέψη,
δυνατότητα οικοδόμησης ισχυρότερων σχέσεων, ενώ τα παιδιά με αυτισμό ενθαρρύνονται να δουν τις προοπτικές των άλλων ανθρώπων,
μεγαλύτερη αισθητηριακή ενσωμάτωση,
οικοδόμηση ανθεκτικότητας και ενδυνάμωσης,
ενίσχυση αυτοεκτίμησης και αυτοεξερεύνησης

Ένας από τους πιο κοινούς στόχους στην θεραπεία μέσω της τέχνης, είναι να αυξήσει την ανοχή για τα δυσάρεστα ερεθίσματα, ενώ παράλληλα να διοχετεύσει συμπεριφορές αυτο-διέγερσης σε πιο δημιουργικές δραστηριότητες. Επειδή η τέχνη είναι ευχάριστη για σχεδόν όλα τα παιδιά, είναι πιο πιθανό να ανεχθούν υφές και μυρωδιές που θα απέφευγαν διαφορετικά, όταν είναι μέρος μιας διαδικασίας διασκέδασης μέσω της τέχνης. Ένα παιδί μπορεί να ανακαλύψει, ότι μπορεί να διαχειριστεί γλιστερές λωρίδες εφημερίδας, που καλύπτονται από κόλλα όταν αυτό είναι μέρος μίας διασκεδαστικής δημιουργίας. Η επανειλημμένη αντιμετώπιση των ερεθισμάτων που διαφορετικά θα απέφευγαν, βοηθά στην απευαισθητοποίηση των παιδιών, καθιστώντας τα πιο ανεκτικά όταν αντιμετωπίζουν αυτές τις αισθήσεις στην καθημερινή ζωή.

Οι αισθητηριακές εμμονές είναι ένα άλλο κοινό χαρακτηριστικό του αυτισμού. Μερικοί άνθρωποι μπορούν να κοιτάζουν με καθηλωμένη προσοχή τα δάχτυλά τους, καθώς τα τινάζουν μπροστά και πίσω ή να στρίβουν ατελείωτες μικροσκοπικές λωρίδες χαρτιού. Η συνεχής συμμετοχή σε τέτοιου είδους συμπεριφορές αυτοδιέγερσης μπορούν να κάνουν τα άτομα με αυτισμό να μένουν στο περιθώριο, να τους αποτρέπει την αλληλεπίδραση και να τους αποσπά από δραστηριότητες. Από την άλλη πλευρά, αυτές οι αισθήσεις μπορούν να παρέχουν καταπραϋντικά συναισθήματα, όταν το άτομο είναι ταραγμένο. Ο στόχος της θεραπείας μέσω της τέχνης, είναι να μετατρέψει τις μη λειτουργικές ή ακατάλληλες αυτο-διεγέρσεις σε κοινωνικά αποδεκτές, δημιουργικές διεξόδους.

Ας δούμε τώρα δυο παραδείγματα θεραπείας μέσα από την τέχνη.

Σχέδια με παγάκια: Αν και πολλά παιδιά χρησιμοποιούν δαχτυλομπογιές, για τα περισσότερα παιδιά με αυτισμό, αυτό μπορεί να είναι μια άβολη εμπειρία. Αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο πολλοί θεραπευτές τέχνης εισάγουν πινέλα με μακριές λαβές ή άλλα αντικείμενα (πχ. παγάκια) που επιτρέπουν στα παιδιά να εκφραστούν χωρίς να χρειάζεται να αγγίξουν σωματικά το χρώμα.

Τέχνη με άμμο: Ορισμένα παιδιά βρίσκουν την τέχνη με άμμο πολύ θεραπευτική, ειδικά εκείνα που παρουσιάζουν περιορισμένα, επαναλαμβανόμενα πρότυπα συμπεριφοράς. Αυτή μπορεί επίσης να είναι μια εξαιρετική δραστηριότητα που μπορείτε να κάνετε μαζί, ενθαρρύνοντας τη μεγαλύτερη κοινωνική αλληλεπίδραση.

Χρησιμοποιώντας τεχνικές ζωγραφικής προσαρμοσμένες στις ειδικές ανάγκες κάθε παιδιού, οι ειδικοί θεραπευτές μπορούν να διευκολύνουν την αυτοέκφραση, τη συναισθηματική ρύθμιση και την προσωπική ανάπτυξη, μπορούν να καθοδηγήσουν τα παιδιά με αυτισμό στην εξερεύνηση αισθητηριακών εμπειριών και στη μη λεκτική επικοινωνία μέσω της τέχνης.Για τα παιδιά με σωματικές αναπηρίες, οι ειδικοί θεραπευτές μπορούν να προσαρμόσουν τις τεχνικές και τα υλικά ζωγραφικής ώστε να εξασφαλίσουν την προσβασιμότητα, δίνοντάς τους τη δυνατότητα να εκφραστούν δημιουργικά.

Ως γονέας, μπορείτε να κάνετε τα εξής:

Για τα παιδιά με αυτισμό:

Παρέχετε έναν ήρεμο και δομημένο χώρο για ζωγραφική, λαμβάνοντας υπόψη τις αισθητηριακές τους ευαισθησίες.
Χρησιμοποιήστε ηρεμιστικά χρώματα, διαφορετικές υφές χρωμάτων και οπτικά βοηθήματα για να ενισχύσετε την εμπειρία της ζωγραφικής τους.

Για τα παιδιά με σωματικές αναπηρίες:

Εξασφαλίστε ότι η φυσική εγκατάσταση είναι προσβάσιμη και προσαρμόσιμη στις ανάγκες τους, όπως η παροχή προσαρμοστικών εργαλείων και ρυθμιζόμενων καθισμάτων.
Ενθαρρύνετε και γιορτάστε τις καλλιτεχνικές εκφράσεις του παιδιού σας, δίνοντας έμφαση στην ατομικότητα και τη δημιουργική του ανάπτυξη.
Δείξτε υποστήριξη και υπομονή, επιτρέποντάς τους να εξερευνήσουν με το δικό τους ρυθμό.

Δημιουργώντας ένα περιβάλλον χωρίς αποκλεισμούς και υποστήριξη, μπορείτε να βοηθήσετε το παιδί σας να αποκτήσει αυτοπεποίθηση, να εκφραστεί και να βιώσει τη μεταμορφωτική δύναμη της ζωγραφικής.
συνεδρίες εργοθεραπείας στο χώρο σας στην αθήνα