Τα οφέλη του ψαριού στην υγεία των παιδιών

Το ψάρι είναι μία τροφή με υψηλή διατροφική αξία, χαμηλή σε θερμίδες. Αποτελεί πηγή πρωτεΐνης υψηλής βιολογικής αξίας, βιταμινών, μετάλων και ω-3 λιπαρών οξέων, των οποίων η επαρκής πρόσληψη σε βρέφη ή παιδιά έχει συσχετισθεί τόσο με την εγκεφαλική διαμόρφωση και ανάπτυξη όσο και με μία σειρά ευεργετικών δράσεων στον ανθρώπινο οργανισμό που συμβάλλουν στην προαγωγή της υγείας και την πρόληψη χρόνιων ασθενειών.

Κατά το στάδιο της παιδικής ηλικίας, η παροχή επαρκούς πρόσληψης πρωτεϊνών είναι πολύ κρίσιμη για τη συνολική ανάπτυξη και εξέλιξη στην ενήλικη ζωή. Καθώς το ψάρι είναι τρυφερό και χωνεύεται πιο εύκολα από το κρέας, είναι μια εξαιρετική τροφή για τα παιδιά. Είναι καλή πηγή ασβεστίου και φθορίου, μικροθρεπτικά που είναι απαραίτητα για την ανάπτυξη γερών οστών και δοντιών.

Η κατανάλωση ψαριών, ιδιαίτερα λιπαρών ψαριών, είναι απαραίτητη για τη βέλτιστη ανάπτυξη του εγκεφάλου και του νευρικού συστήματος των παιδιών, χάρη στα ωμέγα-3 λιπαρά οξέα με τη μορφή δοκοσαεξανοϊκού οξέος (DHA). Τα άσπρα ψάρια (μπακαλιάρος, γλώσσα, κ.ά.) είναι πλούσια σε βιταμίνη Α και D. Τα λιπαρά ψάρια (σολομός, κολιός, γαύρος, σαρδέλα, κ.ά.) περιέχουν σημαντικές ποσότητες βιταμινών του συμπλέγματος Β, ενώ είναι πλούσια και σε Ω3 λιπαρά. Τέλος, όσα μπορούμε να φάμε με τα κόκαλα (π.χ. σαρδέλα, γαύρο, αθερίνα) χαρίζουν ασβέστιο και φώσφορο στον οργανισμό μας.

Το ψάρι εισάγεται στη διατροφή του βρέφους στον 1ο χρόνο της ζωής του. Η εισαγωγή του ψαριού στη διατροφή των παιδιών πρέπει να γίνεται σταδιακά και προσεκτικά, ξεκινώντας από ψάρια με μαλακό κρέας και λίγα κόκκαλα, όπως ο μπακαλιάρος, η γλώσσα, η πέρκα, το μπαρμπούνι.Τα παιδιά συνιστάται να τρώνε 2-3 μερίδες ψαριού/εβδομάδα, μία από αυτές τις μερίδες θα πρέπει να είναι λιπαρό ψάρι, όπως σολομός ή σαρδέλα, λόγω της υψηλής περιεκτικότητάς τους σε Ω3 λιπαρά οξέα.

Οι αντιφλεγμονώδεις και αντιοξειδωτικές ιδιότητες των Ω3 τα καθιστούν πολύτιμα για τον οργανισμό μας, μειώνουν τις πιθανότητες εμφάνισης άσθματος και κάποιων μορφών καρκίνου. Επίσης, δρουν ευεργετικά στις αρθρώσεις, αμβλύνοντας τα συμπτώματα και την πορεία της ρευματοειδούς αρθρίτιδας και προλαμβάνουν την εμφάνιση καρδιαγγειακών νοσημάτων.

Η κατανάλωση ψαριού από μικρή ηλικία μπορεί να βοηθήσει τη νευροανάπτυξη των παιδιών και το εντερικό μικροβίωμά τους.Η τακτική κατανάλωσή ψαριών, σύμφωνα με ερευνητές από το Penn State College of Medicine, φαίνεται να ωφελεί τη νευροανάπτυξη του παιδιού, ενώ άλλη μελέτη έδειξε πως μπορεί να συνδέεται με το μικροβίωμα του εντέρου και τη διαταραχή αυτιστικού φάσματος, καθώς και με τη ΔΕΠΥ.

Σύμφωνα με μελέτες, μωρά ενός έτους που καταναλώνουν ψάρι 1 φορά/εβδομάδα έχουν λιγότερες πιθανότητες να εμφανίσουν καθυστέρηση στις κινητικές τους δεξιότητες, στη γλωσσική τους ικανότητα, την κοινωνικοποίηση και τη νοητική τους ανάπτυξη, συγκριτικά με τα μωρά που δεν τρώνε ψάρι. Το 16% των παιδιών που δεν κατανάλωναν ψάρι 1 φορά/βδομάδα κινδύνευαν με νευροαναπτυξιακές διαταραχές.

Χρειάζεται προσοχή στην κατανάλωση ψαριού για τις ευαίσθητες πληθυσμιακές ομάδες όπως βρέφη, παιδιά και έγκυες γυναίκες. Κάποια ψάρια παρουσιάζουν υψηλά επίπεδα βαρέων μετάλλων (υδραργύρου και μολύβδου). Τα βαρέα μέταλλα δρουν ως νευροτοξίνες και επηρεάζουν τη λειτουργία του εγκεφάλου και του νευρικού συστήματος. Επίσης, φαίνεται να συσσωρεύονται στον οργανισμό και να μην αποβάλλονται παρά μόνο μετά από αρκετά χρόνια.

Ο βρεφικός και παιδικός οργανισμός είναι περισσότερο ευαίσθητος, επειδή βρίσκεται υπό διαμόρφωση, όπως επίσης και λόγω του χαμηλού βάρους. Τα υψηλότερα επίπεδα βαρέων μετάλλων εντοπίζονται κυρίως σε μεγάλα ψάρια. Θα πρέπει να περιορίζεται η κατανάλωση σολομού, τόνου, ξιφία, ή σκουμπριού (κυρίως Ατλαντικού Ωκεανού). Μικρά ψάρια, όπως η σαρδέλα και ο γαύρος δεν έχουν ενοχοποιηθεί ποτέ ή ψάρια βιολογικής ιχθυοκαλλιέργειας.

Γενικές συμβουλές για το ψάρι& Έξυπνες συμβουλές για να φάνε τα παιδιά ψάρι

Συμβουλευτείτε τον παιδίατρο αν το παιδί έχει αλλεργίες ή άλλες διατροφικές ιδιαιτερότητες.
Αποφύγετε τα παστά και καπνιστά ψάρια λόγω της υψηλής περιεκτικότητάς τους σε αλάτι.
Εάν επιλέξετε κατεψυγμένο ψάρι, βεβαιωθείτε ότι είναι φρέσκο.
Προτιμήστε το ψήσιμο στο φούρνο ή το βράσιμο αντί για το τηγάνισμα.
Συνδυάστε το ψάρι με λαχανικά, πατάτες, ψωμί και λεμόνι και γενικά συνοδευτικά που μπορεί να αρέσουν στο παιδί.
Μια καλή ιδέα είναι να προσθέσετε το ψάρι στο αγαπημένο φαγητό του παιδιού.Για παράδειγμα:Πίτσα με ψάρι, Burger με ψάρι, Σουβλάκι ή τυλιχτό με ψάρι, Ψαροκεφτέδες/Ψαροκροκέτες, Ψαρομακαρονάδα, Τοστ ή τορτίγια με φιλέτο ψαριού.
Ενθαρρύνετε το παιδί να επιλέγει και να δοκιμάζει.Δώστε του την ευκαιρία να επιλέξει τα λαχανικά και την ποσότητα ψαριού που θα φάει.
Τα παιδιά χρειάζονται χρόνο για να εξοικειωθούν με μια νέα γεύση για αυτό να είστε υπομονετικοί.
Μιλήστε στα παιδιά για την διατροφική αξία των ψαριών.
Μην περιορίσετε τα παιδιά σε μόνο ένα τύπο ψαριού, καθώς κάθε ψάρι έχει διαφορετική γεύση και θρεπτικά συστατικά.
Φτιάχνοντας πιάτα με χρώμα και φαντασία αυξάνονται οι πιθανότητες κατανάλωσης τους από τα παιδιά.
Καλέστε τα παιδιά να βοηθήσουν στο μαγείρεμα, στην διακόσμηση του πιάτου ή να επιλέξουν εκείνα την συνταγή με ψάρι που τους αρέσει.
Αποφύγετε να αναγκάσετε το παιδί να φάει με το ζόρι ψάρι, καθώς ίσως επιφέρετε το αντίθετο αποτέλεσμα.
Συμπεριλάβετε το ψάρι στην εβδομαδιαία διατροφή της οικογένειας. Καθώς τα παιδιά έχουν μιμητική τάση, βλέποντας την υπόλοιπη οικογένεια να τρώει ψάρι το παιδί μπορεί να παρακινηθεί και να δοκιμάσει και εκείνο.