Αυτισμός και δημιουργία/διατήρηση φιλίας
Κάθε παιδί μπορεί να δυσκολεύεται να κάνει φίλους. Το να προσεγγίσουμε ένα άλλο άτομο, να συστηθούμε και να χτίσουμε μια νέα σχέση μαζί του, είναι κάτι που μας προκαλεί λίγο άγχος. Φανταστείτε πόσο δύσκολο είναι για ένα παιδί να κάνει νέους φίλους όταν παλεύει να καταλάβει τις κοινωνικές νύξεις: τρόπος του λέγειν, γλώσσα του σώματος, χειρονομίες και εκφράσεις. Όλα τα παραπάνω αποτελούν πρόκληση για ένα παιδί με αυτισμό. Αλλά και πηγή άγχους για τους γονείς.
Κοινωνική Αλληλεπίδραση και Αυτισμός
- Επιθυμία για Σχέσεις: Ένα συνηθισμένο στερεότυπο για τα αυτιστικά άτομα είναι ότι είναι μοναχικοί άνθρωποι που προτιμούν να είναι μόνοι τους και δεν θέλουν να δημιουργήσουν φιλίες ή κοινωνικές σχέσεις. Αυτή η πεποίθηση πηγάζει από το γεγονός ότι πολλά άτομα με αυτισμό δυσκολεύονται με την κοινωνική επικοινωνία και μπορεί να έχουν δυσκολία να ερμηνεύσουν τα κοινωνικά συνθήματα ή να εκφραστούν. Στην πραγματικότητα, πολλά αυτιστικά άτομα αναζητούν ενεργά φίλους και συντροφικότητα και απολαμβάνουν να περνούν χρόνο με άλλους, καταρρίπτοντας το μύθο ότι προτιμούν τη συνεχή μοναξιά. Οι τρόποι με τους οποίους δημιουργούν και διατηρούν σχέσεις μπορεί να διαφέρουν από τα νευροτυπικά άτομα, αλλά η επιθυμία για σύνδεση και συντροφικότητα εξακολουθεί να είναι πολύ παρούσα. Είναι σημαντικό να αναγνωρίζουμε τις διαφορετικές κοινωνικές ανάγκες και προτιμήσεις των αυτιστικών ατόμων και να τα υποστηρίζουμε στη δημιουργία ουσιαστικών σχέσεων με τρόπους που τους εξυπηρετούν.
- Προκλήσεις: Δυσκολεύονται στην ανάγνωση κοινωνικών συνθημάτων, στη μη λεκτική επικοινωνία και στην κατανόηση αμοιβαίων κοινωνικών κανόνων.
- Διαφορές στον Αυτισμό λόγω φύλου: Τα κορίτσια στο φάσμα μπορεί να διαγιγνώσκονται αργότερα, καθώς συχνά “καμουφλάρουν” τις κοινωνικές δυσκολίες τους, μιμούμενα κοινωνικές συμπεριφορές άλλων.
- Αισθητηριακές Ιδιαιτερότητες: Αισθητηριακές υπερευαισθησίες (θόρυβος, φως) μπορεί να προκαλέσουν άγχος, οδηγώντας σε αποφυγή κοινωνικών καταστάσεων.
Τα άτομα στο φάσμα του αυτισμού επιθυμούν φιλίες και κοινωνική σύνδεση, παρά τις προκλήσεις στην επικοινωνία. Οι φιλίες τους συχνά βασίζονται σε κοινά ενδιαφέροντα και απαιτούν κατανόηση των ιδιαιτεροτήτων τους. Η υποστήριξη περιλαμβάνει την εξάσκηση κοινωνικών δεξιοτήτων, την ενθάρρυνση
Πώς να Υποστηρίξετε τις Φιλίες
Κοινά Ενδιαφέροντα: Ενθαρρύνετε δραστηριότητες (π.χ. σκάκι, τέχνη, ρομποτική, μουσική, σπορ, ταινίες κτλ) όπου το κοινό χόμπι λειτουργεί ως γέφυρα επικοινωνίας.Τα ενδιαφέροντα είναι κοινά και τα σημεία έναρξης μιας συζήτησης το ίδιο. Το σκηνικό της κοινωνικής αλληλεπίδρασης θα είναι ευχάριστο για το παιδί σας. Σιγουρευτείτε μόνο πως υπάρχουν παιδιά στην ηλικία του δικού σας, ώστε να έχουν συμπεριφορά αντίστοιχη της ηλικίας του.Είναι, επίσης, σημαντικό να επιδιώκετε να βρίσκουν νέες εμπειρίες και να ενθαρρύνετε τη μάθηση. Αν τα παιδιά δεν βιώσουν νέα πράγματα, δεν θα μάθουν ποτέ αν τα βρίσκουν ενδιαφέροντα.Η έκθεση σε καινούρια πράγματα είναι το κλειδί για την ανάπτυξη και την ανακάλυψη πιθανών νέων ενδιαφερόντων και χόμπι.
Διδασκαλία Κοινωνικών Δεξιοτήτων: Όταν αρχίσετε να διδάσκετε αυτές τις δεξιότητες, είναι σημαντικό να του δίνετε την ευκαιρία να εξασκηθεί μαζί σας, και στη συνέχεια, όταν είστε μαζί έξω, στηρίξτε το εάν δείτε να προσπαθεί να τις εφαρμόσει σε έναν πιθανό νέο φίλο.
Βοηθήστε τους να καταλάβουν τι είναι ο φίλος.Υπάρχουν παιδιά που θεωρούν φίλους τους άτομα που τα εκφοβίζουν. Η διάκριση που θα κάνετε είναι εξαιρετικά σημαντική. Χρησιμοποιήστε απλό λόγο και κυριολεκτική γλώσσα. Πείτε: «Σου αρέσει να κάνεις παρέα με κάποιον που σε κοροϊδεύει ή με κάποιον που σου φέρεται όμορφα;» Εξηγήστε ότι: «Οι φίλοι φέρονται όμορφα. Σε ρωτούν τι σου αρέσει και τι θέλεις να κάνεις. Όταν δεν είσαι καλά, σου μιλούν και σε κάνουν να νοιώθεις καλύτερα».
Επίσης, διδάξτε τα παιδιά πώς να μοιράζονται, να περιμένουν τη σειρά τους και να ερμηνεύουν συναισθήματα.Για να μπορέσει να κάνει φίλους το παιδί σας με αυτισμό διδάξτε, επίσης, τα εξής:
- Πώς να ξεκινήσει μια συνομιλία.
- Μπορείτε να γράψετε ένα σενάριο για το πώς μπορεί να εξελιχθεί μια συζήτηση, είτε είναι από κοντά, είτε απ’το τηλέφωνο ή ακόμη και αν πρόκειται για ένα γραπτό μήνυμα.
- Πώς να μιλάει για διάφορα θέματα κι όχι μόνο για περιορισμένα ενδιαφέροντα που μπορεί να έχει.
- Κατανόηση και χρήση μιας ποικιλίας επιτονισμών για να υποδείξουν ερωτήσεις έναντι ενθουσιασμού.
- Κατανόηση της μη λεκτικής συμπεριφοράς (π.χ. πότε πρέπει να σταματήσει να μιλάει για κάτι δίνοντας προσοχή στην οπτική επαφή του άλλου ή πώς κρατάει το σώμα του/της).
- Κατανόηση του προσωπικού χώρου.
Δομημένο Περιβάλλον: Οι φιλίες ευδοκιμούν σε περιβάλλοντα με σαφείς κανόνες και προβλεψιμότητα, μειώνοντας το άγχος της αλληλεπίδρασης.Μειώστε την πιθανότητα για ένα ξέσπασμα, φτιάχνοντας ένα πρόγραμμα, όχι μόνοι σας αλλά μαζί με το παιδί σας. Αν σχεδιάζετε μια βόλτα, βάλτε το παιδί σας να διαλέξει τα σνακ που θα πάρετε μαζί και αφήστε το να φτιάξει το πρόγραμμα της ημέρας και να συμπεριλάβει τι μπορεί να θέλει να κάνει ο καινούριος του φίλος. Έτσι, μαθαίνετε στο παιδί σας πως ο κοινωνικός συμβιβασμός είναι κομμάτι κάθε φιλίας.
Ενσυναίσθηση: Αποδεχτείτε ότι ο τρόπος που εκφράζουν τη φιλία μπορεί να διαφέρει από τον νευροτυπικό. Η εξοικείωση του παιδιού με τις κοινωνικές καταστάσεις και συμπεριφορές δε θα έρθει σε μια μέρα. Να έχετε υπομονή!
θεραπείες για τον αυτισμό στην αθήνα
