Αυτισμός και Εγκυμοσύνη: Πιθανά αίτια στην εμφάνιση αυτισμού στα έμβρυα
Ο αυτισμός (Διαταραχή Αυτιστικού Φάσματος – ΔΑΦ) είναι μια νευροαναπτυξιακή κατάσταση με ισχυρή γενετική βάση, αλλά η εμφάνισή της συνδέεται και με περιβαλλοντικούς παράγοντες κατά την κύηση. Ο αυτισμός δεν προκαλείται από ένα μοναδικό γονίδιο ή μια ξεκάθαρη βλάβη.
Είναι μια πολυπαραγοντική κατάσταση, επηρεασμένη από: πολλαπλά γονίδια, περιβαλλοντικούς παράγοντες, και τον τρόπο που αλληλεπιδρούν μεταξύ τους.Αυτό σημαίνει ότι δεν υπάρχει “DNA τεστ για αυτισμό”, ούτε χαρακτηριστικό υπερηχογραφικό εύρημα.Καμία προγεννητική εξέταση (NIPT, αυχενική διαφάνεια, αμνιοπαρακέντηση, CVS) δεν μπορεί να επιβεβαιώσει ή να αποκλείσει αυτισμό.
Κρίσιμο είναι το πρώτο τρίμηνο της κύησης, με παράγοντες όπως ο διαβήτης κύησης, αυτοάνοσα νοσήματα, πυρετός, ή ηλικία των γονέων να αυξάνουν τις πιθανότητες. Οι πιθανές αιτίες για την αύξηση της εμφάνισης του αυτισμού είναι πολλές και αδιευκρίνιστες ακόμα.Επιστημονικές μελέτες, με αντικρουόμενα κάποιες φορές αποτελέσματα, δείχνουν ότι μπορεί να ενοχοποιούνται τα παρακάτω:
- Η παρουσία σακχαρώδη διαβήτη και η παχυσαρκία της μητέρας αυξάνει πολύ τις πιθανότητες αυτισμού στο παιδί. Ο προϋπάρχων ή ο διαβήτης κύησης (ειδικά πριν την 26η εβδομάδα) αυξάνει τις πιθανότητες έως και 42%.
- Στο ¼ των παιδιών με αυτισμό, το πρόβλημα έχει και γονιδιακή βάση. Σε σημαντικό ποσοστό (10%-30%), ο αυτισμός συνδέεται με νέες γενετικές μεταλλάξεις, οι οποίες αυξάνονται με την προχωρημένη ηλικία του πατέρα.
- Οι μητέρες που καπνίζουν τακτικά κατά την αρχή της εγκυμοσύνης έχουν 40% αυξημένο κίνδυνο να φέρουν στον κόσμο ένα παιδί με αυτισμό, σύμφωνα με Σουηδούς ερευνητές.
- Οι έγκυες με αυτοάνοσα νοσήματα (πχ. αυτοάνοση θυρεοειδίτιδα, ρευματοειδής αρθρίτιδα, λύκος) έχουν περισσότερες πιθανότητες να γεννήσουν παιδί με αυτισμό, καθώς είναι πιθανό τα αυξημένα αντισώματα να επιτίθενται και εναντίον των νευρώνων του εγκεφάλου.Ενώ μια άλλη μελέτη έδειξε διπλάσιο κίνδυνο για τα παιδιά των οποίων οι μητέρες είχαν εμφανίσει ψωρίαση κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης.
- Ευρήματα έδειξαν επίσης σύνδεση με χαμηλά επίπεδα σεροτονίνης, ενός εγκεφαλικού χημικού, που είναι γνωστός ως ρυθμιστής της διάθεσής μας και σχετίζεται στενά με την κατάθλιψη. Οι μητέρες παιδιών με αυτισμό, που συμμετείχαν στο εν λόγω δείγμα, βρέθηκε να έχουν χαμηλά επίπεδα σεροτονίνης στο υγρό που μεταφέρει το χημικό στο έμβρυο, παρότι οι ίδιες δεν έπασχαν από κατάθλιψη.
- Η ηλικία της μητέρας πάνω από 35 ετών, αλλά και του πατέρα πάνω από 45 ετών, είναι ένας ακόμα πιθανός λόγος. Ο αυξημένος μέσος όρος ηλικίας, που στις σύγχρονες κοινωνίες η γυναίκα και ο άνδρας γίνονται γονείς, συγκαταλέγεται στις πιθανές αιτίες που στην εποχή μας εμφανίζονται μεγαλύτερα ποσοστά αυτισμού.
- Όταν το 2οπαιδί στην οικογένεια έρχεται σε σύντομο χρονικό διάστημα από τη γέννηση του 1ου παιδιού ή μετά από περισσότερο από 5 χρόνια μπορεί να αυξηθούν οι πιθανότητες αυτισμού.
- Οι λοιμώξεις και τα επεισόδια πυρετού που μπορεί να εμφανιστούν στην έγκυο δείχνουν ότι αυξάνουν τις πιθανότητες να γεννηθεί παιδί με ΔΑΦ. Υψηλός πυρετός κατά την εγκυμοσύνη (χωρίς λήψη αντιπυρετικών) έχει συνδεθεί με διπλάσιο κίνδυνο.Φροντίστε να έχετε κάνει όλα τα απαραίτητα εμβόλια. Ειδικά αυτό της ερυθράς είναι ιδιαιτέρως σημαντικό, καθώς η προγεννητική έκθεση έχει συνδεθεί με τον αυτισμό.
- Η μόλυνση του αέρα με νευροτοξικές ουσίες από αυτοκίνητα, βιομηχανία και εντομοκτόνα και η μόλυνση νερού και εδάφους από υδράργυρο και αρσενικό μπορεί να επηρεάσει την ανάπτυξη του εγκεφάλου στα έμβρυα.Τα μεγάλα αρπακτικά ψάρια, όπως ο τόνος και ο ξιφίας, περιέχουν υψηλά επίπεδα υδραργύρου, ενώ τα ψάρια ιχθυοτροφείου, όπως ο σολομός, μπορεί να έχουν υψηλότερα επίπεδα βιομηχανικών χημικών, όπως PCB. Γι’ αυτό είναι καλύτερο να προτιμώνται άγρια και μικρά ψάρια.
- Πολλές από τις τοξικές και χημικές ουσίες που υπάρχουν σε απορρυπαντικά, καλλυντικά, πλαστικά παιχνίδια, καθαριστικά και άλλα χημικά προϊόντα που έχουμε όλοι στην καθημερινότητα μας, αυξάνουν την εμφάνιση αυτισμού.Αποφύγετε τη χρήση σπρέι ή αποσμητικών χώρου, και ειδικά στην αρχή της εγκυμοσύνης, μην χρησιμοποιείτε προϊόντα τα οποία δεν ξέρετε τι περιέχουν, όπως είναι τα καθαριστικά με σύνθετα και βαριά συστατικά.
- Φάρμακα όπως το βαλπροϊκό οξύ, η θαλιδομίδη αλλά και η ακεταμινοφαίνη (παρακεταμόλη) έχουν ενοχοποιηθεί από κάποιες μελέτες. Έρευνες διερευνούν τη σχέση μεταξύ παρατεταμένης χρήσης παρακεταμόλης (Depon) κατά την κύηση και αυτισμού, αν και τα αποτελέσματα χρήζουν περαιτέρω επιβεβαίωσης. Αντίθετα, συμπληρώματα όπως ο σίδηρος, το φυλλικό οξύ σε μέτριες δόσεις, ωμέγα 3 λιπαρά, βιταμίνη D3 και η χρήση προβιοτικών φαίνεται ότι προστατεύουν.
- Πιθανή συμμετοχή μπορεί να έχει και ο πρόωρος τοκετός, η προεκλαμψία, ο παρατεταμένος τοκετός και άλλες μαιευτικές καταστάσεις, ενώ η αύξηση και η παράταση του θηλασμού φαίνεται ότι δρουν προστατευτικά.
- Οι πιθανότητες για αυτισμό είναι παρούσες σε περιπτώσεις άγχους που μπορεί να προκληθεί από συγκλονισμό της ψυχικής ισορροπίας της μητέρας.
Πρόληψη
Η διατήρηση υγιούς σακχάρου, η αποφυγή λοιμώξεων και η κατάλληλη προγεννητική φροντίδα είναι τα πιο σημαντικά μέτρα. Η προγεννητική διάγνωση του αυτισμού δεν είναι δυνατή, αλλά η προσεκτική προγεννητική γενετική αξιολόγηση μπορεί να δώσει χρήσιμες πληροφορίες σε συγκεκριμένες περιπτώσεις.Κάποιες γενετικές καταστάσεις που αυξάνουν τον κίνδυνο μπορούν να εντοπιστούν, αν και τα περισσότερα παιδιά με αυτισμό δεν έχουν ανιχνεύσιμη γενετική βλάβη στην εγκυμοσύνη.
Το σημαντικότερο είναι ότι η πρώιμη αναγνώριση και η σωστή παρέμβαση μετά τη γέννηση προσφέρουν τις μεγαλύτερες δυνατότητες υποστήριξης και ανάπτυξης του παιδιού.Η σωστή ενημέρωση βοηθά τους γονείς να νιώσουν ασφάλεια, να κατανοήσουν τα όρια της επιστήμης και να προχωρήσουν με ρεαλισμό και ηρεμία.
συνεδρίες για αυτισμό στην αθήνα στο χώρο σας
